تبریزین گنج رسامی پرویز ابیضی بو گون تهراندا ایلک دفعه اولاراق رسم اثرلرینی سرگیليه­جك. بو سرگينين آچيليش تؤرني بوگون جوماآخشامي مهر آيينين 26سي ساعات 4دن 6.30ا قدر شاهيد قالئريسينده قورولاجاق. عونوان: وليعصر خياباني، طالقاني­يه يئتيشمه­ميش، رحيم­زاده كوچه­سينين آغزي

 پرويز بي 1363 ده تبريزده آنادان اولموش اورتا تحصيل مكتبيني بيتيرديكدن سونرا رسامليق شوعبه­سينده يوكسك تحصيل آلماق اوچون تهرانين شاهيد  بيليم يوردونون هونر فاكولته­سينه داخيل اولموشدور. اينديسه بو بيليم يوردوندا تحصيلينه دوام وئرير.

پرويز ابيضي ايلك سرگي­سينده طبيعت موضوسوندا بير نئچه اثري گ‍ؤز اؤنونه  قويموشدور. بو اثرلر رئال مناظير اساسيندا يارانميشسالاردا  او بو رئالليغا باغلانمادان اؤز ذهنينين چرچيوه­سينده موضونو دوشونوب ياراتماغا چاليشميشدير. و اثرلرينده رئالليقدان ذهنيلشمه­يه ساري آدديم آتماغي تام بللي­دير.

۳ ایل بوندان قاباق ایشلدییم پوسترلره باخاندا بو پوستری بیرداها گوردوم. بو پوستری چوخ سئویرم آما سرگیمده بونو سرگیله یه بیلمه دیییم اوچون اونو بوردا تقدیم ائدیرم.

>>>>>>>>>>>>> پوستری گؤره بیلمیرسیزسه، بورا کیلیک ائدین 

بابالاری گئدیب یاشماق آلا!...

آتالار سؤزودور (( عاشیق بالابانچینین حاققینی یئیر )) منجه بو شاعیر و یازیچیلاردا قرافیستلرین رساملارین حاققینی یئییبلر.

(( اوغول بالا کؤهنه خرمنلری سوورما )). آنام دئییر. هله کئچک...

بو ادبیاتچی قونشولاریمیزین ائولری بیزیم ائویمیز کیمی سسسیز دئییل. گونده بیر های چیخیر، گونده بیر کوی قووزانیر، خوش خبر ده اولور هردن. یئنیجه ائشیتدییم خبر، یاشماق درگی سینین وبلاقینین آچیلماسی دیر. بو وبلاقین عونوانی:http://yashmaq.blogfa.com/ دیر.

باخا بیلرسینیز.

مکزیک طراح­لاریندان

گونئی آمئریکانی چوخ­لاری اینقلاب­لارو کودتالار قاره­سی آدلاندیریرلار

آمما سیاسی فضادان اوزاقلاشاندا گونئی آمئریکادان چوخلو تصویرلر، سیمبول­لار و آنلام­لار ذهنیمیزدن گلیب کئچر. ایقتیصادی جهت­دن هله شیمالی قونشلاریندان چوخ گوجسوز اولان بو آمئریکالی­لارین تورپاغی  مدنیت، ادبیات و اینجه صنعت ساحه­سینده دونیا دا تانینمیش چوخلو اولدوزلار بئجرمیشدیر.

ادبیات­دا هله مارکئزدن سونرا آیری آد یادداشیمدا یوخدور(مارکئز کیمی 10لار یازیچینین گؤنئی آمئریکالی اولماغینا امینم آمما یادیما دؤشمدی آدلاری!!!) آمما هله اؤز سوزوموزو دانیشاق. گؤنئی آمئریکا اؤلکه­لرینده ادبیاتدان سونرا آیری صنعت­لرده خالق آراسیندا تاریخ بویو یول آچمیشدیر و اؤزونه پارلاق تاریخه مالیک­دی.

او جومله­دن رسام­لیق سنّتی اونلاردا همشه گوجلو اولموشدور. خصوصیله مکزیک ده. مکزیکلی­لر مدن رساملیق دورانیندا اؤز خالقلارینا یاراشان و اؤز مدنیت­لریندن قایناق­لانان رساملیق مکتبی یارادا بیلدیلر. بو جریانین قاباقدا گئدنی "داوید آلفارو سیکئیروس" و اونون یولداشی و قلمداشی"دییقو ریوئرا" اولموشدولار. اونلار اینسان تاریخینده ان بویوک دیوار رسمینی  مئکزیکده چکمیش و عومور بویو اؤز صنعت­لرینی اؤز خالقینا وقف ائتمیشدیلر.

اوزون سؤزون قیساسی:

مکزیک ده تصویری صنعت­لر همشه یوکسک سوییه­ده اولموشدور. بو تکجه رساملیق عالمینده دئییل قرافیک دونیاسیندادا بئله­ایمیش. آشاغیدا بیر نئچه مکزیک طراح­لاریندان پوسترلره باخا بیلرسینیز:

بو طراحلارین آدی   ترتیبله "آیدا آقویلئرا"، "آلخاندرئ ماقایانس"، "اومبئرتو قوتیرئز"، "فئدریکو لوپئز" و "اوکتاوییو آلونزو" دیر

آرمان اوبالاسی

آرمان اوبالاسی ۱۳۶۲ده دوغولوب و تبریزین گنج عکاس لاریندان ساییلیر. اونون عکس لری تبریزده بعضی اوستاد آدینی داشییان آما اصلینده کؤهنه سلیقه لر قایناغی اولان کس لرین تعریف لریندن تام اوزاقدادیر. و بوگونکو فوتو صنعتینین روحونو بعضی لردن دوزگون دوشونور. آرمانا گونو گوندن بوندان آرتیق اوغورلار آرزیلاییرام.

آرمان بیین کافه وئبلاقیندا گوردویوم نئچه فوتوسونو آشاغیدا باخا بیلرسینیز.

کارل دومینیک گیزبوهلر

کارل دومینیک گیزبوهلر ایسوچلی قرافیست لردن دیر. اونون چئشیدلی تاماشالارا چکدییی پوستئرلر اونا شوهرت قازانمیشدیر. آشاغیدا اونون پوسترلریندن اولان اورنک لره باخا بیلرسینیز.

چاپ دوغودان دوغولموشدور

قوتئنبئرگ چاپ آتاسی آدینا تاریخده ثبت اولموشدورسا دا شرق دونیاسیندا ایلک دونه چاپ صنعتی نین یارنیلماسی دانیلمازدیر. اوزاق شرق اولکه لرینده یاشییان خالق لار خصوصی ایله چین خالقی ایلک دونه چاپ ایمکانینا ال تاپمیشدیلار. اما شرق دونیاسیندا چاپ سایسیز حئسابسیز تیراژدا بیر نسخه دن کپی آلماق اوچون یوخ- بیر اینجه صنعت آلتی کیمی صنعتچی لرین الینده ایمیش و اونلار چاپ ایمکانینا بیر ابزار کیمی باخارمیشلار. هونری چاپ ساحه سینده ژاپون خالقی نین دا آتا بابالاریندان قالان زنگین میراثی واردیر.

 بو اثرلرین موضوسونو  چوخراق ژاپون خالقی نین بومی تئاتری ساییلان "کابوکی" تئاتری نین صحنه لری و کاراکتئرلری تشکیل ائدرمیش. بو اثرلر ۱۹جو عصرده آوروپالیلارین الینه دوشوب و چوخ ساییدا آوروپایا داخیل اولوب و اورانین رساملیق صنعتینده درین تاثیرلر بوراخمیشدیر . بو تاثیرلری" پست امپئرسیونیست" لرین- خصوصی له "وانقوک" و "قوگن"ین اثرلرینده ایزلمک اولار.

آشاغیدا ژاپون چاپلاریندان اولان اورنک لری گوره بیلرسیز 

.:آذربایجان حئکایه اودولو:.

همشه هونرلر خوصوصیله تصویری هونرلر تاریخ بویو ادبیات کولگه سینده قالیب حتا بوغولموشدور. یازارلاریمیز حکایه یازاندا هئچ بیزی نظرده آلمیرلار و صحیفه نین بوش فضاسینا فیکیرلشمه دن یازیرلار. سونرا گئجه یاریسی ۱۰ صحیفه لیک حکایه نی ۳ صحیفه ده یئرلشدیرمه لی سن . یالوار کی : بابا یا قیسا یاز یا  بیر آز چوخ یئر نظرده آل. آخی صحیفه نین بیر بوش یئری ده اولار یا یوخ.؟ آمما کیمه دئییرسن؟!!!

هله...  نئیله مک! صنعت دونیاسیندا ادبیاتچی لارلا قونشویوق! قونشو قونشونون حورمتینی ساخلامالی دیر.

بیر سئویندیریجی خبر ائشیتدیک ادبیاتچی قونشولاریمیزدان. «آذربایجان حئکایه اودولو». بو اودول یاشماق درگی سی طرفیندن وئریلیر. آرتیق بیلگی لری آشاغیداکی لینکدن آلا بیلرسیز.

http://www.chuxurlar.blogfa.com/

قدیم دؤرلرده تکجه آذربایجان­دا دئییل بوتون عرب موحیطیندن ائشیکده اولان ایسلام اراضی­سینده حؤکومدارلار تورک اولدوقلارینا رغمن فارس کلاسیک ادبیاتینا ماراق گوستریبلر. عثمانلی­لار، هیندیستاندا سلجوق و موغول شاهلاری ، صفوی­لر و اون­لاردان قاباق حوکوم سورن­لر اؤز سلطنتی کیتابخانالاریندا فارس کلاسیک ادبیاتیندان اولان اثرلره خطی کیتابلارین حاضیرلانماسینا و بو کیتابلارین ایلستراسیونونا بویوروق وئرمیشلر.

بو کیتاب­لارین ادبیاتی و دیلی بیزیم آنا دیلیمیزده اولماسادا منجه اونلاردا ایشله­نیلن تصویرلر و اوردا گؤستریلن صنعت­لر بیزیم آتالاردان قالان میراثیمیزدی.

آذربایجان مینیاتورلارینا گؤره اصلینده باکیدا یازیلمیش بیر متنی اینتئرنئت­دن آلیب، کؤچوروب و آزجا دئشیلمه­لر آپاراندان سونرا اونو سیزه ایتحاف ائدیرم.

 تاریخ­لر اصیل متن­اولدوغو کیمی هامیسی میلادی اساسیندا گلیب. منجه هیجری-قمری گلمه­یی ذهنیمیزده اولان آنلام­لارلا متن­ده وئریلن بیلگی­لری توتوشدورماغا داها یاردیمجی اولا بیلردی. آمما بو تاریخ­لری چئویرمه­یه (میلادیدن قمری-هیجریه) منیم ساوادیم چکمه­دی!

تبریز  مينياتورمکتبی و آذربایجان مینیاتورلاری

 ايسلام ديني احکام­لارينين حکم سوردويو اورتا عصرلرده آذربايجان­دا رسامليغين موختليف نؤعلرينده (بوياکارليق،  " سياه قلم "  و... س.) اينسان اوبرازلارينين تصويري ساحه­سينده گؤزل عنعنه­لري اولموشدور. مينياتور صنعتي­نين بو دؤرده يوکسک اينکيشافي بونو آيدين ثوبوت ائدير.

  ياخين و اورتا شرق خالق­لاري اينجه صنعتي­نين ماراقلي و زنگين حيصه­سيني تشکيل ائدن آذربايجان مينياتور صنعتي، دونيا اينجه صنعتي تاريخينده اؤزونه مخصوص يئر توتور.  

  کيتاب ايلستراسیونو کيمي يارانيب فورمالاشان آذربايجان مينياتور صنعتي­نين تشکول تاريخي دقيق معين ائديلمه­ميشدير. لاکين میلادی13-جو عصرين اول­لرينده عبدالمؤمن محمدالخويي­نين  " ورقه و گلشا "  ال‏يازماسينا چکديیي مينياتورلارين (توپقاپي موزه­سی، ايستانبول) اوسلوبو، بديعي صنعتکارليق خوصوصيت­لري بو مينياتورلارين ايلکين اولماديغيني، معين بير عنعنه­يه اساسلانديغيني و مينياتور صنعتي­نين داها قديمدن مؤجود اولدوغونو گؤسترير. " ورقه و گلشا "يا چکيلميش مينياتورلار يالنيز آذربايجاندا دئييل، ياخين و اورتا شرق­ده بو صنعتين ان قديم نومونه لريندن ساييلير.  

13-14-جو عصرلرده ماراغا، تبريز و آذربايجانين باشقا شهرلرينده خطاطليق و مينياتور صنعتي سورعتله اينکيشاف ائتميش، تبريز شهري شرقده بديعي ياراديجيليغين، کيتاب صنعتي، کاليقرافي و مينياتور بوياکارليغي­نين ان قودرتلي مرکزينه چئوريلميشدي. بو عصرلرده چين-اويغور صنعتيندن فايدالانان رسام­لار اوزاق شرق خالق­لاريندان گلن تصوير فورمو و ايفاده واسيطه­لريني يئرلي عنعنه­لرله - سطحي-دئکوراتيو فورملا اويغونلاشديرماغا چاليشيرلار.

14-جو عصرين اورتالاريندان تبريز رساملاري قرافيک و بوياکارليق اوسلوبلاري­نين اوغورلو سنتئزيندن دوغان بديعي اوسلوب ياراتديلار. بو يئني اوسلوبون فورمالاشماسي50-1340 ايل­لره عاييد ائديلن  " بؤيوک تبريز شاهنامه­سي " ، ياخود  " دئموت شاهنامه­سي"  آدلانان مشهور ال‏يازمانين مينياتورلاريندا اؤز عکسيني تاپميشدير. اکثريتي دؤرون گؤرکملي رساملاري احمد موسی و شمس­الدين طرفيندن چکيلميش بو مينياتورلار حاضيردا دونيانين بير چوخ موزه و کيتابخانالاريندا ساخلانيلير. بو ال‏يازمانين مينياتورلاريندن هله­ليک 58-ي معلومدور. تدقيقاتچي­لار تبريز مينياتور مکتبي­نين بو دؤرده­کي  اينکيشافيني، خوصوصيله  " دئموت شاهنامه­سي"نين ايلستراسيون­لاريني يوکسک قييمتلنديرميشلر. فرانسيز صنعت­عالیمی "اؤستاش-دؤ-لورئي"  يازير:"مينياتور صنعتي هئچ واخت بو قدر عظمتلي، آکادئميزم­دن اوزاق و بئله اوريژينال اولماميشدير."

  آذربايجان مينياتور صنعتي­نين بديعي اوسلوب خوصوصيت­لري 15-جي عصرين اول­لرينده داها دا تکميل­لشير. نيظامي گنجوي­نين " خوسرو و شيرين"پوئماسي (1405-10، فرير قالئریسي، واشينگتن)، و عصار تبريزي نين  " مهر و موشتري "  اثرينه (1419) چکيلميش ايلستراسیون­لارداکي خطاط (جعفر تبريزي) اوسلوب، بديعي صنعتکارليق مزيت­لري تبريز مکتبي نين کاميل­لشمه­سيني گؤسترير.

15-جي عصرين اول­لريندن باشلاياراق تبريز اوزون مودت ياخين و اورتا شرق شهرلريني قابيل صنعتکارلارلا تأمين ائدن قودرتلي صنعت مرکزي اولموشدور. مشهور آلمان صنعت­عالیمی "ف.شولتس" تبريز مکتبيني قونشو شرق اؤلکه لرينده مينياتور صنعتي­نين اينکيشافينا اساسلي تاثير گؤسترميش" آنا مکتب " ( " Mutter Schule" ) آدلانديرميشدير. 15-جي عصرده تبريز مکتبي نين تاثيريله شاماخي و باکيدا مينياتور صنعتي اينکيشاف ائتمه يه باشلايير. بو دؤورده  " شرق پوئزيياسي آنتولوگيياسي " ، ياخود  " شاماخي آنتولوگيياسي "  (1468، بريتانييا موزه­سی، لندن). ال‏يازمالارينا چکيلميش ايلستراسيون­لار، "عبدالباقي باکووي­"نين چکديیي تک و ايکي­فيقورلو پورتره­لر ( " مهتر " ،  " ايکي امير "  توپقاپي موزه­سي، ايستانبول) شاماخي و باکي رساملاري­نين ان ياخشي مينياتورلاري سيراسينا ساییلیر.

15-جي عصرين آخيرلاريندا تبريز مينياتور مکتبي يئني يوکسه ليش دؤرونو کئچيرير. 1481-جي ايلده سولطان يعقوب اوچون حاضيرلانان و بير شاه ايسماعيل دؤرونده تاماملانان ايستانبول" خمسه" سينه 16-جي عصرين اول­لرينده چکيلميش 9 مينياتور اوبرازلي ايفاده واسيطه­لرينه، کومپوزيسيونين مورکب­ليیي و طمطراقلي دئکوراتيوليیينه، بویا زنگينليیينه گؤره ( " شيرين چيمرکن خوسروون اونا باخماسي " ،  " ايسکندر و دارا " ،  " ايسکندر و چوبان " ،  " ايسکندر نوشابه­نين ساراييندا "  و... س.) 16-جي عصره عاييد عئيني مضمونلو مينياتورلاردن اساسلي صورتده فرقله­نير، بديعي صنعتکارليق باخيميندان داها قييمتلي حساب ائديلير. بو اثرلرين 16-جي عصرده تبريز مينياتور مکتبي نين باني­سي "سولطان محمد"، اونون موعاصيرلري و طلبه لري طرفيندن چکيلمه­سي شوبهه­سيزدير. تصادوفي دئييل کي، بو دؤورده و داها سونرالار تبريزده ايشلنميش، لاکين مؤليف­لري بللي اولمايان ان ديرلي مينياتورلار عادتن سولطان محمد مکتبينه، ياخود اونون اوسلوبونا عاييد ائديلير.

  تبريز مينياتور مکتبي­نين اينکيشاف زيروه­سي 16-جي عصرين اورتالارينا تصادوف ائدير. مرکزلشميش صفوي­لر دؤلتي­نين يارانماسي ايله باغلي آذربايجانين پايتاختي تبريز شهري يئنيدن ياخين و اورتا شرقده مدنيتين، ائستئتيک فيکرين، بديعي ياراديجيليغين، اساس مرکزينه چئوريلير. تبريزده شاه ايسماعيل و تهماسيبين ساراي کيتابخاناسيندا بؤيوک اوستاد "سولطان محمد"ين نظارتی آلتيندا "ميرموصور"، "ميرزه علي تبريزي"، "ميرسيدعلي"، "موظفرعلي" کيمي ايستعدادلي يئرلي رساملارلا ياناشي، "کمال­الدين بهزاد"، "شيخ­زاده"، "آغاميرک ايصفاهاني"، "شاه محمود نيشابوري"، "دوست­محمد" کيمي شرقين گؤرکملي صنعتکارلاري، خطاط و رسام­لاري فعاليت گؤستريرديلر.

 16-جي عصرين اول­لريندن باشلاياراق تبريز مينياتور مکتبي نين کلاسيک ادبيات­لا علاقه­سي داها دا گئنيشله­نير. نيظامي، امیرعلیشیر نوایی، سعدي، حافيظ، جامي، اميرخوسرودهلوي و ب. کلاسيک­لرين اثرلري، پوئتيک سوژه و اوبرازلاري تبريز رساملاري­نين ياراديجيليغيندا اساس يئر توتور.

16-جي عصرين اول­لرينده تبريز مکتبي­نين بديعي اوسلوب خوصوصيت­لريني اؤزونده جمع­لشديرن مينياتورلاردن 1524.م ايل تاريخلي  " خمسه "  (مئتروپوليتن-موزه­سی، نيويورک)،  " شاهنامه"  (شرق­شناسی اينستیتوسو، -پئتئربورق)،  " گوي و چوگان " ، 1528 ايل تاريخلي  " جامع التواريخ "(هر ايکيسي م.ي.سالتيکوو-شئدرين آد. کيتابخانا، پئتئربورق) ال‏يازمالارينا چکيلميش ايلستراسيونلار ديقتي جلب ائدير. بسيط کومپوزيسيون قورولوشو، بویالار، اوبرازلارين حلّي و منظره موتيولري­نين تصوير باخيميندان نيسبتن ساده و ييغجام اولان بو اثرلر 15-جی عصر مينياتورلاري­نين اوسلوب خوصوصيت­لريندن طمطراقلي دئکوراتيو کاراکتئر داشييان يئني اوسلوبا کئچيد مرحله سيني تشکيل ائدير.

  تبريز مکتبي سيماسيندا 40-1530-جي ايل­لرده شرق مينياتور صنعتي ان يوکسک اينکيشاف مرحله­سينه چاتير. بو دؤرده بديعي-ائستئتيک و صنعتکارليق باخيميندان ان ديرلي مينياتورلارلا بزه­ديلميش بير چوخ قييمتلي ال‏يازمالار حاضيرلانير.

سون درجه ظريف ايشلنميش 3 کيچيک مينياتورلو  " شاه و درويش "  (م.ي.سالتيکوو-شدرين آد. کيتابخانا، پئتئربورق)، 258 مينياتورلا بزه­ديلميش" شاهنامه "(1537؛ مينياتورلارين بير قيسمي نيويورک­داکي مئتروپوليتن-موزه­سینده،قالان حيصه­سي نيويورک­دا، هاوفتون مجموعه­سینده­دیر) و 14 عدد نادير مينياتورو ايله دونيا شؤهرتي قازانميش "خمسه"  (43-1939، بريتانييا موزه­سی، لندن) ال‏يازمالاري زنگين بديعي ترتيباتي، نفيس دئکوراتيو بزیينه گؤره شرق­ده کيتاب صنعتي­نين و مينياتور بوياکارليغي­نين شاه اثرلري حساب ائديلير" شاهنامه"يه چکيلميش مينياتورلاردن "سولطان محمدين"  " کيومرثين مجليسي " ،  "ضحاکين اعدام ائديلمه­سي" ، "ميرزه علي تبريزي" نين  " هينديستان ائلچي­لري­نين قبولو" ، "موظفرعلي"نين "اوو و دؤيوش" صحنه­لري، "ميرسيدعلي"نين "ساراي مجليس­لري" تصوير اولونان اثرلري،" خمسه"يه چکيلميش مينياتورلاردن "سولطان محمدين" " سولطان سنجر و قاري" ، "شيرين چيمرکن خوسروون اونا باخماسي"،"محمد پئيغمبرين معراجي". "مير موصویرين  "انوشيروان و بايقوش­لارين صؤحبتي" ، ميرزه علي تبريزي نين  " خوسرو باربدين موسيقي­سيني دينله يير" ، "شاپور خوسروون پورتره­سيني شيرينه گؤسترير" ، مير سيدعلي نين  "ديلنچي قاري­نين مجنونو لئيلي­نين يانينا گتيرمه­سي"  و ...س. اثرلر شرق مينياتور صنعتي­نين زيروه­سيني تشکيل ائدير.

بئله سوژئت و اوبرازلارلا ياناشي، آذربايجان رسام­لاري باشقا پوئتيک اثرلره ده اوريژينال مينياتورلار چکميشلر. بونلاردان سولطان محمدين 1530 ايللرده حافيظين  ديوانينا چکديیي  "شام ميرزه­نين کئف-موسيقي مجليسي" ، "مئيخانادا" ، نامعلوم رسام­لارين جامي، امير خوسروو دهلوي و بو کیمی کلاسيک­لرين اثرلري­نين ال‏يازمالارينا، سعدي­نين کوليیاتينا (هاميسي م.ي.سالتيکوو-شئدرين آد. کيتابخانا، پئتئربورق) و ب. ال‏يازمالارينا چکديک­لري مينياتورلاري گؤسترمک اولار. سولطان محمدين  "مئيخانادا"  اثرينده تصوير اولونان صورت­لر داخيلي پسيکولوژي ايفاده­لي­ليیي و اوبرازلارين بير قدر قروتئسک، ساتيريک پلان­دا ايشلنمه­سي باخيميندان شرق مينياتور صنعتينده نادير اثرلردن حساب ائديلير.

  مينياتور صنعتينده 16-جي عصره­دک تک-تک تصادوف اولونان دزگاه مينياتورلاري عصرين اورتالاريندان اينکيشاف ائده­رک تئزليک­له خوصوصي ژانر سوييه­سينه يوکسه­لير.

کيتاب ايلستراسيون­لاريندان فرقلي اولاراق، بئله موستقيل مينياتورلاردا اساسن عادي حيات حاديثه­لري - اوو و دؤيوش صحنه­لري، کئف و موسيقي مجليس­لري، ساراي اَيلَنجه­لري، شاه و بی­لرين پورتره­لري، نادير حال­لاردا ايسه کلاسسيک ادبياتدان آلينميش پوئتيک سوژه­لر تصوير ائديليردي. روسييه (پئتئربورق)، تورکييه (ايستانبول)، ائلجه ده آوروپا و آمئریکانین بير چوخ موزه و کيتابخانالاريندا ساخلانيلان خوصوصي آلبوم­لاردا توپلانميش، بعضن­ده صرف دئکوراتيو بزک مقصدي­له موختليف ال‏يازما کيتابلارينا سونرالار داخيل ائديلميش بئله مينياتورلاردن ميرزه­علي تبريزي­نين  "ساراي­دا موسيقي مجليسي" ، سولطان محمدين  "اوو صحنه­سي"  مير سيدعلي­نين"کندحياتي" و"شهر حياتي"  تابلولاري شرق مينياتور صنعتينده موستثنا يئر توتور.

16-جي عصرين اورتالاريندا سولطان محمد، مير موصور، دوست محمد و ب. رسسام­لار بير سيرا پورتره مينياتورلاري ياراتميشلار. تيپيکليیي، اوبرازلارين حللي و ائتنوقرافيک جهتدن بير-بيريندن فرقلنمه­ين، بعضن­ده چوخ آز فرق­لَنَن، يالنيز موختليف وضعيت و حرکت­ده وئريلميش بو پورتره­لرده رسام­لار دؤرون و اؤزلري­نين گؤزلليک ايدئال­لارينا اويغون اولاراق شاه و ساراي اعيان­لاري­نين اوبرازلاريني ايدئاليزه ائديلميش حالدا عکس ائتديريرديلر. موعين قايدا و اوصول اساسيندا ياراديلان بو پورتره­لرده اساس مقصد حؤکمدارين ظاهيري گؤزلليیيني ترننوم ائتمک اولموشدور.

16-جي عصرين 2-جي ياري­سيندا صفوي­لر دؤلتي­نين پايتاختي­نين تبريزدن قزوينه کؤچورولمه­سي ايله باغلي ساراي کيتابخاناسيندا فعاليت گؤسترن رسام­لاردان بير قروپو يئني مرکزه توپلاشير. آذربايجان رساملاري­نين قزوين­ده 1575 ايله قدر چکديک­لري مينياتورلار بديعي اوسلوب ، خوصوصيت­لرينه گؤره تبريز دؤورو مينياتورلاريندن اصلا سئچيلمير و تبريز اوسلوبونون منطيقي داواميني تشکيل ائدير

16-جي عصرين 2-جي ياريسي و سون­لاريندا آذربايجان مينياتور صنعتي­نين اينکيشافي و قزوين­ده يئني اوسلوبون يارانيب فورمالاشماسي سولطان محمد عنعنه­لري­نين داوامچي­لاري سيياووش بي، مير زين­العابدين تبريزي، علي ريضا عباسي تبريزي، خوصوصيله دؤرون ان گؤرکملي اوستاد رسام­لاري محمدي و صاديق بي افشارين ياراديجيليغي­ايله باغلي­دير. بو دؤورده کيتاب ايلستراسيون­لاريندان داها چوخ رئال حيات حاديثه­لريني و عادي معیشت صحنه­لريني عکس ائتديرن موستقيل مينياتورلار چکيلميشدير.

 16-جي عصرين 2-جي ياريسيندا آذربايجان کيتاب ترتيباتي و مينياتور صنعتينده موعين دورغونلوق عمله گلدي. بونون اساس سبب­لريندن بيري پايتاختين کؤچورولمه­سي ايله باغلي تبريزين صنعت مرکزي کيمي اؤز رولونو گئتديکجه ايتيرمه­سي ايدي­سه، ديگر سببي 16-جي عصرين سون روبعونده تبريز رساملاري­نين تورکييه و ايرانين صنعت مرکزلرينده فعاليت گؤسترمه­سي، ائلجه ده بو دؤرده سولطان محمد و اونون مکتبينه منصوب اولان رسام­لار کيمي هرطرفلي اينکيشاف ائتميش، گئنيش ياراديجيليق ايمکانينا ماليک اوستاد صنعتکارلارين آز اولماسي ايدي.

  تبريز مکتبي قونشو اؤلکه­لرله ياراديجيليق علاقه­سي ساخلاميش، مکتبين نوماينده­لري موختليف واخت­لاردا بير چوخ شرق اؤلکه­لرينده فعاليت گؤسترميش­لر. مشهور رسام مير سيد علي آتاسي مير موصويرله بيرليکده اوزون مودت هينديستاندا موغول حؤکمدارلاري هومايون و اکبرين ساراييندا باش رسام ايشله­ميش، يئني صنعتکارلارين حاضيرلانماسيندا، موغول مينياتور مکتبي آدلانان هيند بوياکارليق مکتبي­نين يارانماسي و اينکيشافيندا اونلارين مهم رولو اولموشدور. تورکييه مينياتور صنعتي نين اينکيشافينا آذربايجان رسام­لاري اهميتلي تاثير گؤسترميشلر. شاهقولو نقاش، وليجان تبريزي، کامال تبريزي و بير سيرا ديگر تبريز رسام­لاري موختليف دؤرلرده ايستانبول­دا فعاليت گؤسترميش، شاهقولو ايله وليجان ساراي اعمالاتخاناسينا باشچی­ليق ائتميشلر. خالچاچيليق، بديعي پارچا، بديعي مئتال­ايشلمه و سئراميک ساحه­سينده مضمونو، بديعي فورمو، اوبرازلي ايفاده واسيطه­لرينه گؤره مينياتور اوسلوبونو خاطيرلادان بير چوخ ديرلي اثرلر ياراديلميشدير...

ایپک:

سونرالار صفوی­لرین آذربایجاندان کوچمه­سی تکجه آذربایجان صنعتینی یوخ ائله صفوی­لرین اؤزلرینی ده گئت­-گئده گوجسوزلندیریب و نهایتده تاختدان سالدی.

صفوی­لر حؤکومتی­نین 2-نجی یاریسیندان آوروپالی­لار صفوی سارایینا داخیل اولماقلا اؤز صنعت­لرینی ده توحفه گتیردیلر.

مینیاتور صنعتی آوروپالی نقاشلیق مکتب­لری­نین  نفوذونا گیردی و بئله­لیک­له اورتا و یاخین شرق رساملیغیندا یئنی بیر دؤر باشلاندی.

بو تاثیرلر نهایتده قاجار رساملیق مکتبینده فورمالاشا بیلدی.

«آبشئرون»دا 40 قرافيک کومپوزيسیونو

سارا مانافووانين خاطيره­سينه ايتحاف اولونور.

Olaylar-:«آبشئرون» رسم قالئريسي يئني مؤوسومو سئنتيابرين 22-ده آچاجاق. قالئرينين مطبوعات خيدمتيندن وئريلن معلوماتا گؤره، همين گون  «40 قرافيک کومپوزيسیونو»  آدلي سرگي آچيلاجاق. معلوماتدا بيلديريلير کي، مرحوم قرافيک اوستاسي سارا مانافووانين خاطيره­سينه حصر اولونموش سرگي­نين اساس مقصدي بديعي قرافيک، آذربايجان تصويري صنعتي­نين گئنيش ايمکان­لاريني نوماييش ائتديرمکدير. ائکسپوزدا موتيو، مضمون، تئکنيک، حجم اساس گؤتورولوب.  

قئيد ائدک کي، سرگيده 37 قرافيک اوستاسي­نين اثرلري يئر آليب. اونلارين بير حيصه­سي دونياسيني دييشميش رسام­لاردير. بونونلا ياناشي قوجامان رسام­لار آلتاي حاجييئو، مايس آغابي­اوو، کاميل نجف­زاده، علي­ستار سليم­اووون دا اثرلري سرگيلنه­جک.  

سرگي سئنتيابرين 30-نا کيمي داوام ائده جک.

"Abşeron"da "40 qrafik kompozisiya"

Sara Manafovanın xatirəsinə ithaf olunur

 Olaylar-

"Abşeron" Rəsm Qalereyası yeni mövsümü sentyabrın 22-də açacaq. Qalereyanın mətbuat xidmətindən verilən məlumata görə, həmin gün "40 qrafik kompozisiya" adlı sərgi açılacaq. Məlumatda bildirilir ki, mərhum qrafika ustası Sara Manafovanın xatirəsinə həsr olunmuş sərginin əsas məqsədi bədii qrafika, Azərbaycan təsviri sənətinin geniş imkanlarını nümayiş etdirməkdir. Ekspozisiyada motiv, məzmun, texnika, həcm əsas götürülüb.

Qeyd edək ki, sərgidə 37 qrafika ustasının əsərləri yer alıb. Onların bir hissəsi dünyasını dəyişmiş rəssamlardır. Bununla yanaşı qocaman rəssamlar Altay Hacıyev, Mais Ağabəyov, Kamil Nəcəfzadə, Əlisəttar Səlimovun da əsərləri sərgilənəcək.

Sərgi sentyabrın 30-na kimi davam edəcək.

Emre Senan